Jak polski biznes wdraża dostępność? Wyniki badania BAF rok po wejściu w życie ustawy

 

Minął rok od wejścia w życie Polskiego Aktu o Dostępności i to dobry moment, żeby sprawdzić, jak wygląda to w praktyce. Business Accessibility Forum zapytał osoby pracujące w organizacjach członkowskich, co realnie zmieniło się w ich firmach, od audytów i szkoleń, po miejsce dostępności w strategii biznesowej. Odpowiedzi pokazują, że dostępność staje się stałym elementem projektowania produktów i usług. Poniżej pełne wyniki badania wraz z wnioskami, które zostały przedstawione podczas spotkania Trialogu przy Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej.

Jak polski biznes wdraża dostępność?

Minął rok od wejścia w życie Polskiego Aktu o Dostępności. To dobry moment, aby sprawdzić, jak organizacje przekładają nowe obowiązki na codzienną praktykę.

Z badania przeprowadzonego wśród osób związanych z dostępnością i pracujących w organizacjach zrzeszonych w Business Accessibility Forum wynika, że dostępność coraz częściej wpływa na sposób projektowania produktów i usług, komunikację z osobami korzystającymi z oferty oraz budowanie wizerunku organizacji.

Zapytaliśmy, co naprawdę zmieniło się w ostatnim roku. Odpowiedzi przyszły z różnych branż, od bankowości, przez e-commerce, aż po technologie.

Od audytu do stałej infrastruktury

Najczęściej wdrażanym działaniem w ciągu ostatnich 12 miesięcy były cyfrowe audyty dostępności świadczonych i oferowanych usług i produktów, na co wskazało aż ponad 90% osób biorących udział w badaniu. Chociaż wiele organizacji przeprowadzało je już wcześniej, ostatni rok zredefiniował zakres oraz priorytety audytów.

Drugim najczęściej wskazywanym działaniem były szkolenia dla pracowników oraz aktualizacje stron internetowych i aplikacji (75% badanych). Strategicznym krokiem było powołanie dedykowanej osoby lub zespołu odpowiedzialnego za dostępność, na co wskazuje już co piąty ankietowany. To pokazuje przejście od pojedynczych projektów do budowania trwałej infrastruktury dostępności wewnątrz organizacji.

Dostępność awansuje w priorytetach

Dostępność zyskała przede wszystkim na znaczeniu w strategiach organizacji – 90% badanych wskazała, że temat jest wyżej w priorytetach organizacji niż rok temu.

Widać to szczególnie w decyzjach produktowych i w sposobie projektowania usług, gdzie dostępność pojawia się już na etapie koncepcji, a nie jako końcowe sprawdzenie (66% respondentów). Dostępność częściej pojawia się też w komunikacji zewnętrznej i działaniach wizerunkowych.

Pierwsze efekty wdrożeń

Ocena korzyści z dostępności okazała się dla wielu organizacji najtrudniejszą częścią badania, gdyż prawie 50% badanych przyznaje, że na pełne podsumowanie efektów jest jeszcze za wcześnie.

Tam, gdzie efekty są już widoczne, dotyczą one przede wszystkim samej organizacji: uporządkowane procesy, większą świadomość pracowników i lepsze zrozumienie potrzeb osób korzystających z produktów i usług (50% badanych).

Przepisy i zasoby nadal największym wyzwaniem

Chociaż organizacje robią wyraźne postępy, wdrażanie dostępności napotyka wyzwania systemowe.

Największą trudnością pozostaje interpretacja przepisów i określenie, jakie obowiązki wynikają z Europejskiego Aktu o Dostępności (EAA) oraz Polskiego Aktu o Dostępności (wskazało to ponad 80% osób biorących udział w badaniu).

Organizacje na drugim miejscu wskazują na ograniczone zasoby technologiczne (blisko 60% badanych). W praktyce oznacza to konieczność wygospodarowania budżetu na dostępność w ramach już napiętych planów i innych priorytetów biznesowych Wyzwaniem pozostaje też współpraca z dostawcami i partnerami zewnętrznymi, od których często zależy tempo i koszt wdrażania zmian.

Osoby biorące udział w badaniu podkreśliły, że skuteczne wdrażanie dostępności wymaga nie tylko zaangażowania biznesu, lecz także przewidywalnego otoczenia prawnego.

Ankietowani zwracali też uwagę na potrzebę wcześniejszych konsultacji nowych regulacji oraz odpowiednio długiego czasu na przygotowanie organizacji do zmian. Dostępność, szczególnie w obszarze technologii i infrastruktury, oznacza bowiem inwestycje, które wymagają czasu, zasobów i planowania. W odpowiedziach pojawiał się także postulat jasnych i przewidywalnych regulacji, które nie koncentrują się wyłącznie na sankcjach, ale wspierają organizacje we wdrażaniu dostępności, również poprzez mechanizmy finansowego wsparcia.

Powyższe świadczy o tym, że prace tzw. Trialogu, czyli Grupy roboczej ds. wdrażania EAA, działającej przy Radzie Dostępności Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej, do której należy BAF, pozostają potrzebne. W ramach tej współpracy biznesu, administracji i ekspertów powstało dotychczas 12 rekomendacji, które porządkują najbardziej sporne kwestie, a kolejne są w opracowaniu.

Czego biznes potrzebuje najbardziej

Wyniki badania pokazują też, jakiego wsparcia organizacje oczekują dziś najbardziej. Na pierwszym miejscu znalazł się dostęp do ekspertów i praktycznego doradztwa (66% badanych).

Tuż za nią: szkolenia i materiały edukacyjne, narzędzia wspierające audyty i testowanie, wymiana doświadczeń z innymi organizacjami oraz dostęp do finansowania ze środków unijnych i krajowych (każde wskazało ok. 50% badanych).

Odpowiedzi pokazują jasno, że organizacje potrzebują przede wszystkim konkretnych narzędzi, wiedzy i wsparcia, które pomogą przełożyć wymagania prawne na codzienną praktykę.

Dostępność staje się standardem

Wyniki badania pokazują jasno: polskie organizacje są już w fazie budowania trwałych procesów i rozwijania kompetencji dostępności wewnątrz firm.  

Jednocześnie BAF-owcy komunikują, że mają zapał do zmian, potrzebują jedynie wsparcia i przewidywalności.

Badanie było możliwe dzięki zaangażowaniu pracowników organizacji członkowskich Business Accessibility Forum, którzy poświęcili czas na szczegółowe odpowiedzi.

Wnioski z badania zostały przedstawione 17 kwietnia 2026 roku podczas spotkania Trialogu przy Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej.